Ấn Độ: Đòi chủ quyền yoga

Theo SGGP:: Cập nhật ngày 12/06/2007 lúc 21:45'(GMT+7)
Môn yoga được xem là có nguồn gốc từ Ấn Độ hơn 6.000 năm trước. Vì vậy Chính phủ Ấn Độ vừa quyết định phản đối các cơ quan chức năng Mỹ cấp vô tội vạ những bằng phát minh, bản quyền tác giả và nhãn mác liên quan yoga trong vài năm qua.
  • Của Ấn nhưng Mỹ cấp

Người Ấn tập yoga ở Mỹ
Đại sứ quán Ấn Độ tại Washington đã được New Dehli yêu cầu trình bày chuyện sử dụng sai mục đích để tư lợi từ yoga. Ủy ban y học dân gian thuộc Bộ Y tế Ấn Độ cũng viết thư gởi Phòng Thương mại Ấn cùng sứ quán để đề nghị làm rõ chuyện này với Phòng Thương mại Mỹ và Cục cấp bằng phát minh Mỹ(USPTO), nơi đã cấp khoảng 150 bản quyền tác giả về những đầu sách liên quan yoga, 134 bằng phát minh về các phụ kiện yoga và khoảng 2.315 nhãn mác về yoga.

Một quan chức giấu tên thuộc Bộ Y tế Ấn Độ nói chữ yoga kriyas (những bài tập) đã được tìm thấy trong những những cuốn kinh của đạo Hindu, được nhiều người biết đến từ hàng ngàn năm qua nên không thể cấp bằng phát minh cho một điều đã được phổ cập rộng rãi.

Ông cũng nói rõ hầu hết số bằng phát minh do Mỹ cấp đều thuộc về người có nguồn gốc Ấn: “Đó mới là điều buồn nhất”. Yoga bắt đầu nổi tiếng tại Mỹ hồi những năm 1970, hiện vượt qua nhiều nền văn hóa và tôn giáo khác, chiếm khoảng 3 tỷ USD/năm trong dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

Ráo riết bảo tồn vốn quý
 
Để kiểm soát chuyện cấp bằng tràn lan này, Chính phủ Ấn cũng đang thực hiện một dự án tổng hợp và kỹ thuật số hóa khoảng 1.500 động tác và bài tập yoga. Công trình bảo tồn 150 động tác yoga phổ biến nhất dự kiến hoàn tất vào cuối năm 2007.

Bộ tư liệu kỹ thuật số này còn có các cuốn băng video, sẽ được chuyển cho các cơ quan cấp bằng phát minh ở Mỹ và EU, để tránh chuyện “không cẩn thận trong việc cấp những bằng phát minh này”, vẫn theo lời quan chức Bộ Y tế Ấn.
Trong quá khứ, Ấn Độ từng thắng nhiều vụ phản đối chuyện cấp bằng phát minh cho một số loại nông sản truyền thống của Ấn. Nhưng sự phản đối mới nhất bắt đầu từ “vua huấn luyện yoga” Bikram Choudhury sống ở Mỹ làm đơn “xin” USPTO cấp bằng phát minh cho những bài tập 26 động tác yoga trong phòng xông hơi” của ông ta.

Choudhury nói sự kết hợp những động tác yoga với nhiệt độ cao (40,5 độ C) và 50% độ ẩm là “hết sẩy” trong việc đem lại tinh thần minh mẫn, sức khỏe thể chất cho người tập. Hiện ông cụ 61 tuổi này đang có 900 phòng tập yoga trên toàn thế giới.

Ông ta từng mở phòng tập yoga đầu tiên tại bang California, lấy được bản quyền tác giả năm 1978 và có thương hiệu Bikram Yoga hồi năm 2002. Năm 2005 ông ta thắng vụ kiện trước một nhóm hướng dẫn viên yoga muốn tranh bản quyền và thương hiệu này.
Ông ta cũng đang dự tính mở cơ sở đầu tiên ở Bombay (Ấn) dù quê gốc của ông là Calcutta. Nhưng người Ấn Độ chẳng thích. Thầy Ramdev, một trong những người hướng dẫn yoga nổi tiếng ở Ấn, nói nếu Mỹ cấp bằng phát minh này thì thật là phi lý.

Ông cũng lên tiếng báo động: “Nếu phương Tây chú ý đến yoga thì chẳng chóng thì chầy toàn thế giới cũng sẽ tranh nhau quyền thừa kế những di sản văn hóa Ấn như yoga và ayurveda (một loại hình y học dân gian Ấn). Ông Suneel Singh dạy yoga từ 25 năm nay nói không ai được quyền cấp bằng phát minh yoga vì đó là tài sản văn hóa Ấn Độ


 
Yoga là một hệ thống triết học của đạo Hindu, gồm những bài tập thể chất và tập trung tư tưởng để kiểm soát thể chất và tâm trí. Yoga cũng được xem là cách chống căng thẳng và giữ gìn sức khỏe và thậm chí có thể chữa vài bệnh kinh niên.
Hồi tháng 3-2007, một ủy ban gồm 32 thành viên thuộc Quốc hội Ấn cũng đã đề nghị đưa yoga vào một chương trình học bắt buộc đối với học sinh trong độ tuổi từ 6 đến 18. Họ nói yoga giúp phát triển toàn diện. Người phát ngôn của Bộ Phát triển Nhân lực (cơ quan giám sát các trường học Ấn) nói, nhiều khả năng đề nghị này sẽ được thông qua, do trong chuyện giáo dục thể chất cho học sinh hồi năm 2005 không nêu rõ nên tập môn thể dục nào.
Anh Thao (tổng hợp)

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

0 nhận xét: